De gevreesde chaos rond de invoering van de zero-emissiezones is uitgebleven. Uit de nieuwste monitoringsbrief van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat blijkt dat de naleving van de toegangsregels inmiddels tussen de 99,81 en 99,98 procent ligt. Voor ondernemers met een bestelauto is daarmee vooral één vraag relevant geworden: wat doe je vóór 1 januari 2027?
Op die datum loopt de overgangsregeling voor Euro 5-bestelauto’s af. Naar schatting rijden ongeveer 35.000 van deze voertuigen minimaal één keer per maand een zero-emissiezone binnen. Voor deze groep komt de tijd van afwachten langzaam ten einde.
Ontheffingen werken zoals bedoeld
Het Centraal Loket voor ontheffingen blijkt inmiddels goed te worden gevonden. Sinds de opening in juli 2024 zijn 7.638 langdurige ontheffingen aangevraagd. Opvallend is dat 42 procent betrekking heeft op particulier gebruikte bedrijfswagens. Daarnaast werden veel aanvragen ingediend voor voertuigen waarvoor nog geen elektrisch alternatief beschikbaar is.
Van alle afgehandelde aanvragen wordt 89 procent toegekend. Slechts 3 procent wordt afgewezen, meestal omdat er volgens de criteria wél een emissieloos alternatief beschikbaar is of omdat de aangeleverde gegevens niet overeenkomen met de aanvraag.
Ook dagontheffingen zijn inmiddels een ingeburgerd onderdeel van het systeem. Maandelijks worden er circa 2.000 tot 3.000 aangevraagd.
Niet wachten tot eind 2026
Het ministerie heeft inmiddels circa 182.000 eigenaren van Euro 5-bestelauto’s aangeschreven om hen te wijzen op het aflopen van de overgangsregeling. Lang niet alle voertuigen rijden overigens een zero-emissiezone binnen, maar ondernemers die dat wel doen, zullen de komende maanden keuzes moeten maken.
Daarbij speelt ook de laadinfrastructuur een belangrijke rol. Uit analyses van de Nationale Agenda Laadinfrastructuur blijkt dat er op dit moment voldoende publieke laadcapaciteit beschikbaar is om de verwachte elektrificatie van deze groep bestelauto’s op te vangen. Ondernemers die vanwege netcongestie niet kunnen elektrificeren, kunnen bovendien gebruikmaken van een specifieke netcongestie-ontheffing.
De boodschap van de nieuwste monitoringsbrief is daarmee helder: de zero-emissiezones functioneren in de praktijk prima. De uitdaging verschuift nu van invoering naar voorbereiding. Voor ondernemers met een Euro 5-bestelauto is dit hét moment om te bepalen hoe zij vanaf 1 januari 2027 toegang houden tot de binnenstad.
